NL EN
DONEER NU!

Alcohol, roken en mentale klachten komen rond de zwangerschap vaak samen voor

13 april 2026

Nieuwe cijfers uit de Monitor Zwangerschap van het Trimbos-instituut laten zien dat drie risicofactoren vaak samengaan: bij ruim een derde van de vrouwen is rondom de zwangerschap sprake van een combinatie van alcoholgebruik, roken en/of mentale klachten.

Uit de cijfers van de Monitor Zwangerschap blijkt dat vooral roken rondom de zwangerschap vaak samengaat met alcoholgebruik en mentale klachten. Zo dronk twee derde van de vrouwen die rondom de zwangerschap rookte ook alcohol. Ruim de helft van de rokende vrouwen ervoer na de zwangerschap angst- of depressiegevoelens.

In tegenstelling tot eerder onderzoek werd geen duidelijke samenhang gevonden tussen alcoholgebruik rondom de zwangerschap en mentale klachten na de zwangerschap. Mogelijk spelen verschillen in de onderzoeksmethode een rol, zoals de mate van alcoholgebruik die is onderzocht of de periode waarin het alcoholgebruik is gemeten.

Belangrijk om te benadrukken is dat deze cijfers alleen een samenhang laten zien en geen oorzaak-gevolgrelatie aantonen. Omdat vrouwen in de Monitor Zwangerschap op één moment zijn bevraagd, is niet vast te stellen of alcohol drinken of roken leidt tot mentale klachten. Het is ook mogelijk dat vrouwen deze middelen gebruiken om met mentale klachten om te gaan.

Desondanks benadrukt de gevonden samenhang tussen alcoholgebruik, roken en mentale klachten het belang van tijdige signalering door zorgverleners die in contact staan met (aanstaande) ouders. En van het doorvragen naar andere risicofactoren wanneer iemand alcoholgebruik, roken of mentale klachten aangeeft.

Hoewel uit het onderzoek blijkt dat er geen specifieke demografische groepen zijn waarin de samenhang tussen alcoholgebruik, roken en mentale klachten sterker is, komen roken en mentale klachten vaker voor bij vrouwen in een kwetsbare situatie. Daarom is het belangrijk dat professionals extra alert zijn op deze risicofactoren bij (aanstaande) ouders in een kwetsbare positie.

Bron: trimbos.nl.

Laatste nieuws

Nederlands Instituut voor Alcoholbeleid STAP
Postbus 9769
3506 GT Utrecht
T: +31 (0)30-6565041
F: +31 (0)30-6565043
E: info@stap.nl