AlcoholvrijeOmngeving.nl

Alcoholgebruik jongeren

1. De gemiddelde leeftijd waarop scholieren gaan drinken was in 2019 13,3 jaar
Vergeleken met 2003, zijn jongeren in 2019 gemiddeld ruim één jaar ouder als zij voor het eerst alcohol drinken (12,0 jaar versus 13,3 jaar).

2. De gemiddelde leeftijd waarop jongeren beginnen met wekelijks drinken is 14,4 jaar
- 13,3% van de leerlingen van groep 7 en 8 van de basisschool heeft ooit alcohol gedronken. Vrijwel geen van deze scholieren (slechts 1,9%) heeft de laatste maand gedronken.
- 47% van de leerlingen van 12 t/m 16 jaar in het voortgezet onderwijs zegt ooit in het leven alcohol gedronken te hebben, 26% deed dat de laatste maand.
- Naarmate leerlingen van het voortgezet onderwijs ouder worden neemt het percentage dat zegt ooit-gedronken te hebben toe.
- Van de 13-jarige leerlingen in het voortgezet onderwijs zegt nog geen 1 op de 10 de laatste maand te hebben gedronken, van de 16-jarigen is dat meer dan de helft.
- Bier is verreweg de meest populaire drank onder jongens in het voortgezet onderwijs. Bij meisjes zijn bier en wijn even populair.
- 80,3% van de studenten van 16 t/m 18 jaar op het MBO en HBO heeft ooit alcohol gedronken en 68,2% heeft dit afgelopen maand nog gedaan.

3. Jongeren die drinken drinken ook veel
- Volgens de HBSC-2017 studie is 15,9% van de leerlingen van 12 t/m 16 jaar van het voortgezet onderwijs minimaal één keer dronken geweest.
- Door leerlingen van 12 t/m 16 jaar van het voortgezet onderwijs die alcohol gebruiken wordt regelmatig flink gedronken: ruim 70% dronk in de afgelopen maand meer dan 5 glazen alcohol op één gelegenheid.
- Het percentage 16- t/m 18-jarige drinkende studenten van MBO en HBO dat meer dan 10 glazen op een weekenddag drinkt is 18,5%.
- De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) meldt dat in 2016 de helft van de drinkende jongeren van 15 t/m 19 jaar de laatste 30 dagen 6 glazen alcohol of meer had gedronken.
- In het coronajaar 2020 was 14,5% van de drinkende jongeren van 12 t/m 17 jaar - volgens het CBS - een zware drinker.

4. Vergeleken met 2003 drinken veel minder leerlingen van het basis- en voortgezet onderwijs, maar wordt er door de drinkers onder hen juist vaker gebinged
- Tussen 2003 en 2019 is het alcoholgebruik onder leerlingen van de basisschool sterk afgenomen. In 2003 had de helft van de leerlingen van groepen 7 en 8 al wel eens gedronken, nu heeft nog maar 13,3% van de leerlingen dat ooit gedaan.
- In 2003 dronk 18,9% van de leerlingen van groep 7 en 8 van de basisschool de maand voorafgaande aan het onderzoek, in 2019 was dat nog slechts 1,9%.
- Het percentage leerlingen van 12 t/m 16 jaar van het voortgezet onderwijs dat ooit alcohol heeft gedronken is tussen 2003 en 2019 ook spectaculair gedaald van 84,2% naar 46,6%.
- Het alcoholgebruik de laatste maand is bij deze groep leerlingen tussen 2003 en 2019 gedaald van 57,1% naar 26,2%.
- Het percentage drinkende leerlingen van 12 t/m 16 jaar van het voortgezet onderwijs dat regelmatig binge drinkt is in 2019 hoger dan in 2003. In 2003 had 64,1% in de laatste maand wel eens meer dan vijf glazen bij één gelegenheid gedronken, in 2017 is dat 70,6%.

5. Volgens de ESPAD-studie dronken Nederlandse 15- en 16-jarige leerlingen in 2019 - vergeleken met de gemiddelde Europese leeftijdgenoot - voor het eerst op wat oudere leeftijd, vaker per maand, maar vooral véél meer per gelegenheid
- Nederlandse leerlingen zijn wat ouder als ze beginnen met drinken dan hun Europese leeftijdsgenoten. Van de Nederlandse 15-16 jarige scholieren heeft 23% voor hun 14e jaar al eens gedronken, terwijl het ESPAD gemiddelde 33% is.
- Nederlandse leerlingen staan echter redelijk hoog, namelijk op de dertiende plaats, als het gaat om hoe vaak ze de afgelopen maand alcohol hebben gedronken. Dat is gemiddeld 6,5 keer. Duitsland spant de kroon, Zweedse leerlingen drinken het minst vaak.
- Als Nederlandse leerlingen gevraagd wordt hoevéél ze dan drinken, klimmen ze naar plek drie op de 'ranglijst'. De 6,6 cl pure alcohol die Nederlandse jongeren tijdens hun laatste avond consumeerden (ruim 5 Nederlandse standaardglazen) wordt alleen door Deense en Noorse jongeren overtroffen. Deense leerlingen drinken bovendien vaker per maand, Noorse leerlingen juist beduidend minder.

6. Onder jongeren veel behandelingen voor comadrinken; trend afgelopen 10 jaar is stabiel
- In 2019 werden 1.400 jongeren onder de 18 jaar i.v.m. een alcoholvergiftiging behandeld op de afdeling Spoedeisende Hulp van een ziekenhuis. Aldus VeiligheidNL.
- De kans om met een alcoholvergiftiging bij de Spoedeisende Hulp terecht te komen is voor de leeftijdsgroep 12-17-jarigen 115 per 100.000 personen. De trend de afgelopen tien jaar is stabiel.

7. Tot 2014 steeg in de verslavingszorg het aandeel jongeren/jongvolwassenen onder de 25 jaar met alcoholproblematiek; in 2015 is er voor het eerst een daling
- Een kleine 1.800 jongeren/jongvolwassenen onder de 25 jaar (1.794) meldden zich in 2014 met een alcoholhulpvraag bij de verslavingszorg.
- Gecorrigeerd voor de bevolkingsopbouw is in de periode van 2005 tot en met 2014 het aantal hulpvragers onder de 25 jaar bijna verdubbeld van 20/100.000 naar 37/100.000 leeftijdsgenoten.
- In 2015 is het aandeel jongeren/jongvolwassenen onder de 25 jaar in de totale groep alcoholhulpvragen in de verslavingszorg voor het eerst gedaald.
- In vergelijking met 2014 waren er in 2015 20% minder jongeren/jongvolwassenen onder de 25 jaar met een alcoholhulpvraag.

8. Alcohol speelt rol bij ongevallen en incidenten
- Veiligheid NL telde in 2019 bij de Spoedeisende Eerste Hulp 600 behandelingen i.v.m. alcoholgerelateerde ongevallen en geweld bij jongeren onder de 18 jaar.
- Alcohol speelt een rol in 8,7% van door de politie geregistreerde incidenten met jongeren, zo bleek uit een studie van het Nederlands Instituut voor Alcoholbeleid STAP naar de alcoholincidenten in 2010 in 5 gemeenten in de FoodValley regio.

9. Ouders zijn niet soepel meer
- Uit het Peilstationsonderzoek Ouderen 2019 blijkt dat - vergeleken met 2007 - ouders in 2019 strenger zijn wat betreft het alcoholgebruik van hun kind.
- In 2019 hebben meer ouders (38%) een 'niet-drinken-tot je 18de' afspraak met hun kind dan in 2015 (29%).

10. Meer dan 2.000 jongeren krijgen jaarlijks een sanctie opgelegd wegens overtreding van het verbod alcohol aanwezig of voor consumptie gereed te hebben op een voor publiek toegankelijke plaats)
- in 2014 kregen 370 jongeren daarvoor een boete. In 2018 waren het 1.393 jongeren.
- in 2014 werden 256 jongeren daarvoor naar Halt gestuurd. In 2018 betrof het 698 jongeren.
- In 2014 kregen 629 jongeren daarvoor een waarschuwing. Hoeveel jongeren een waarschuwing kregen in 2018 is niet bekend.

Meer tabellen, grafieken en cijfers, de bronnen van deze cijfers en de links naar deze bronnen zijn te vinden op de themapagina Feiten en cijfers.
-