Feiten over alcohol
Alcohol is een verslavende drug en brengt daarom flink wat risico's met zich mee. We maken een onderscheid in lange termijn risico's en korte termijn risico's. Op dit deel van de website worden de korte termijn risico's besproken.
- Black-out
Als een kind (maar dit geldt ook voor een volwassene) te veel drinkt kan een black-out het gevolg zijn. Een black-out betekent dat gegevens uit het korte termijngeheugen niet worden doorgegeven aan het lange termijngeheugen. De persoon die gedronken heeft, weet dan niet meer wat er gebeurd is tijdens (een deel van) de periode waarin gedronken werd (Lemmers, 2001).
- Alcohol verstoort doorgave van prikkels
Veel van de alcohol die we drinken, gaat via het bloed naar de hersenen. Via de dunne darm komt alcohol in het bloed. Via de bloedbaan komt het in de hersenen. De hersenen zijn extra gevoelig voor alcohol, omdat dit orgaan veel bloed bevat. Alcohol is een verdovend middel en verstoort daardoor de doorgave van prikkels. Deze prikkels zijn erg belangrijk, want ze sturen de processen in het lichaam. Dat kan bij het gebruiken van grote hoeveelheden alcohol zelfs leiden tot een ademhalings- of hartstilstand of stikken in eigen braaksel (Lemmers, 2001; Van Dalen et al, 1998).
- Alcoholvergiftiging
We spreken van een alcoholvergiftiging als iemand bewusteloos is geraakt van alcohol .Bij volwassenen is deze grens bereikt bij een hoeveelheid vanaf vier á vijf promille (vanaf 20 glazen). Bij kinderen en jongeren is het alcoholgehalte in het bloed bij eenzelfde hoeveelheid alcohol over het algemeen veel hoger, omdat ze meestal een kleiner lichaam hebben. Bij hen kan de fatale grens daarom bij veel minder glazen worden bereikt. (Van Dalen et al, 1998).
- Binge-drinken
Binge-drinken, d.w.z. in korte tijd een grote hoeveelheid alcohol drinken, kan leiden tot geheugenproblemen met als mogelijk gevolg verminderde schoolprestaties. Ook kan binge-drinken leiden tot acuut nierfalen, hartaandoeningen en hersenbeschadigingen (Poppelier et al, 2002).
- Ongelukken
Alcoholgebruik verhoogt de kans op ongevallen. Al bij matig alcoholgebruik is er meer kans op ongelukken (Poppelier et al, 2002). Uit het Letsel Informatiesysteem van Consument en Veiligheid blijkt dat ongeveer 13.000 personen per jaar spoedeisende hulp nodig hebben in een ziekenhuis als gevolg van een ongeval waarbij alcohol in het spel was. Tien procent van hen is tussen de 15 en 19 jaar oud (NDM, 2002). Per jaar raken 3000 á 3500 mensen ernstig gewond en overlijden ongeveer 250 mensen door een verkeersongeluk waarbij alcohol een rol speelde. Vooral jonge mannen (18 t/m 24 jaar) zijn vaak het slachtoffer (SWOV, 2003).
- Drinkende jongeren vaker seksueel actief
Uit een onderzoek onder jongeren (13-19 jaar) bleek dat jongeren die alcohol hebben gedronken gemiddeld vaker al seksueel actief zijn dan niet-drinkende jongeren (Cooper et al., 1994). Mogelijke oorzaken zijn: meer durven door ontremming en risico's lager inschatten. Tevens krijgen meisjes en vrouwen meer zin in seks bij beperkte hoeveelheden alcohol (Van Dalen et al., 1998).
- Drinkende jongeren: vaker onveilige seks
Jongeren die alcohol hebben gedronken, hebben vaker onveilige seks. Voor jongeren die dronken zijn, gaat dat niet op. Zij hebben juist minder vaak onveilige seks (Grunbaum et al., 2002; Sen, 2002).
Tevens hebben jongeren die op hun 13e het voorafgaande jaar minstens drie keer alcohol hebben gedronken, anderhalf tot twee keer zo veel kans om op hun 18e zwanger te zijn geweest of vader of moeder te zijn van één of meer kinderen (Ellickson et al, 2003).
- Verkrachting
De meeste slachtoffers van verkrachting zijn wat oudere meisjes en jonge vrouwen. Zowel alcoholgebruik van de dader, van het slachtoffer als van beiden vergroot de kans op verkrachting door een mannelijke dader (Abbey et al, 2001; Abbey, 2002; Grunbaum et al, 2002).
Bronnen:
- Abbey, A. et al. (2001). Alcohol and sexual assault. In: Alcohol Research & Health Vol. 25, Nr. 1, pp. 43-51.
- Abbey, A. (2002) Alcohol-related sexual assault: A common problem among college students. In: Journal of Studies on Alcohol, Suppl. 14, pp. 118-128.
- Cooper et al (1994). Substance use and sexual risk taking among black adolescents and white adolescents. In: Health & Psychology, Vol. 13, Nr. 3, pp. 251-262.
- Dalen, W. van et al (red.) (1998). Feiten over alcohol. Woerden: NIGZ.
- Ellickson, P.L. et al (2003). Ten-Year Prospective Study of Public Health Problems Associated with Early Drinking. In: Pediatrics. Vol. 111, No. 5, pp. 949-955.
- Grunbaum, J.A. et al (2002) Youth risk behavior surveillance: United States, 2001. In: MMWR: Morbidity and Mortality Weekly Report, Nr. 51(SS0 4), pp 1-62.
- Laar, M.W. van et al (red.) (2002). Nationale Drugmonitor. Jaarbericht 2002. Utrecht: Bureau NDM.
- Lemmers, Lex (2001). Alcohol en de hersenen (concept juni 2001). Woerden: NIGZ.
- Poppelier, A. et al (2002). Een inventarisatie van de lichamelijke gevolgen van sociaal geaccepteerd alcoholgebruik en bingedrinken. Rotterdam: IVO.
- Sen, G. (2002). Does alcohol increase the risk of sexual intercourse among adolescents? Evidence from the NLSY97. In: Journal of Health Economics Nr. 21, pp. 1085-1093.
- www.swov.nl